Intemet biedt karrenvrachten aan informatie. Hoe vind je wat je nodig hebt? Zoek­programma's bieden uitkomst.

HOE GROOT IS INTERNET?

Het internet telde medio 2000 7,3 miljoen websites - vijftig procent meer dan het jaar daarvoor - waarvan veertig procent vrij toegankelijk was. 38 procent van de sites is nog niet ingericht of under construction. Vorig jaar werd de omvang geschat op één miljard documenten, waar dagelijks nog eens 1,5 miljoen pagina's bijkomen. Sommige onderzoekers gaan uit van 550 miljard documenten, let wel, eind vorig jaar. Zij baseren zich daarbij ook op het zogeheten invisible web, het deep web, ofwel het onzichtbare web. Het gaat hierbij om informatie die niet is opgeslagen in traditionele website-pagina's (html), maar om database-informatie, bijvoorbeeld artikelen in Word of animaties. Zo wordt op de website Complete Planet verwezen naar 27.000 van de naar schatting 200.000 verborgen databanken. De firma Bright Planet heeft een browser ontwikkeld die ook het onzichtbare deel van internet kan doorzoeken. Een proefversie, die dertig dagen werkt, is gratis te downioaden. Wie meer wil moet betalen....

WAT WORDT GEZOCHT? Searchterms geeft maandelijks een overzicht van onderwerpen waar het meeste naar wordt gezocht op internet. Op dit moment ziet de top 5 er als volgt uit: l. Auto's, 2. Travel (reizen), 3. Sex, 4. Shopping (winkelen), 5. Games (spellen). Zoeken op één trefwoord is niet bepaald effectief. Tik alleen sex in bij zoekmachine Altavista en je krijgt 14.120.963 resultaten. Vinden.nl laat een overzicht zien van wat mensen zoeken op internet. Vrijdag 6 juli, 15.00 uur bijvoorbeeld liet het volgende resultaat zien: automaterialen, huurwoningen in Delft, dode mensen, vakantie en vakantiewerk + Brabant. Track.nl geeft zoektrends weer. Op l staat hier sex, gevolgd door routeplanner, hotmail, nieuwbouw­projecten en weer. Bij de vijf snelste stijgers airco (+284 procent). Het wordt een mooie zomer!   HOE TE ZOEKEN?

Je kunt een encyclopedie, Britannica bijvoorbeeld, op internet raadplegen wanneer je iets wilt weten over klimaat. Ook kun je bladeren in catalogi van websites, gerangschikt naar onderwerp. Een bekend voorbeeld is de populaire site Startpagina. Zoekmachines als Yahoo en Altavista -waarop je naar informatie kan zoeken met trefwoorden - hebben beide zoekmogelijkheden verweven. Ook zijn er offline zoekmachines die je op je pc moet installeren, zoals Copernic. Dit programma legt contact met meerdere zoekmachines tegelijk op het net. Wat vaak werkt: gewoon de naam van persoon of bedrijf intikken, plus het aanhangsel .nl of .com. Als je er echt niet meer uitkomt kun je altijd nog Experts.com raadplegen. Hier zoeken vrijwilligers voor jou!
De groei van het web maakt de behoefte aan gespecialiseerd zoeken groter. Wil je meer weten over overheden, ga dan naar www.overheid.nl en www.wetten.nu geeft veel informatie over wetgeving. LexiBot speurt ook het onzichtbare web af. En het handige Vivisimo plaatst onderwerpen in een context. Tik bijvoorbeeld U2 in en links in beeld verschijnt een lijstje met subonderwerpen zoals teksten, tourschema en akkoorden. Dat maakt zoeken naar het optreden van U2 in Nederland een stuk eenvoudiger. Ze spelen trouwens op 31 juli en l en 2 augustus in het Gelredome in Arnhem.
 

HOE WERKT EEN ZOEKMACHINE?

Zoek je informatie over de spoorwegen, maar niet over de NS, hoe ga je dan te werk? Hier helpt het zogeheten Boleaans zoeken, genoemd naar een Engelse hoogleraar in de wiskunde Geoorge Boole ('1815-1864). Dit systeem verfijnt het zoeken. Type je bij de Nederlandse zoekmachine Ilse (eerst afstemmen op sectie expert) 'spoorwegen NOT nederlandse' in, dan zoekt Ilse alleen naar spoorwegen. Zo zijn er tal van verfijningswoorden: OR, AND, NEAR, BEFORE en AFTER. Niet alle zoekmachines herkennen ze allemaal. Van de andere kant, wie op de zoekmachines als Altavista of Google de woorden 'U2 tour' intikt, krijgt websites voorgeschoteld waar beide woorden in voorkomen. Weetje niet zeker hoe je een woord schrijft, gebruik dan het teken *, bijvoorbeeld bij het zoeken naar geluid*geluidshinder. Sommige zoekmachines (Altavista, Hotbot) zijn hoofdlettergevoelig, anderen weer niet. Google biedt een extra service. Deze zoekmachine kan zinnen en zinsdelen opzoeken. Type "roosje mijn roosje" in (vergeet de aanhalingstekens niet!), en hupsakee een website met het gelijknamige liedje van Conny Vandenbos komt in beeld, inclusief akkoorden. 

TOCH NIET GEVONDEN?
 

Een foutje is snel gemaakt, zeker een tikfout. Kijk daarom goed naar de spelling. Probeer het maar eens. Tik Beatix in plaats van Beatrix. In het foute voorbeeld krijg je op de zoekmachine van Altavista 90 hits, in het andere geval 92.766 results. Gebruik geen tekens als *,/,?,\, ze zijn onbruikbaar. Sommige zoekprogramma's ondersteunen wel ? en *, maar je moet ze wel op de juiste manier gebruiken. Sommige sites zijn trouwens voorbereid op typefouten. De encyclopedie Britannica is ook te bereiken via het woord Brittannica, met een extra t dus.
 

Bron: Theo Stielstra, Zoeken en vinden op internet. Uitgeverij SDU, 80 blz. ISBN 9012090016. Prijs 25 gulden